Er is nogal wat onrust in de wereld. En in Nederland.
Ik kijk daar soms ook naar vanuit mijn leiderschaps- en organisatieontwikkelingsbril.
Want leerstof is overal.
Wat kan het bedrijfsleven leren van de politiek?
Best veel eigenlijk.
Een paar zaken die naar mijn mening de kern raken
Denk lange termijn
Grote thema’s los je zelden in één keer op.
Niet met haast en woorden. Niet met losse maatregelen.
En zeker niet met beleid waar druk op staat. Maar met een integrale aanpak. Soms een beetje op de lijntjes kleuren om iets in beweging te krijgen als dat nodig is.
Toch zie je vaak in de politiek dezelfde reflex: snel met woorden iets willen fixen voor de buitenwereld, zonder dat, ogenschijnlijk, de essentie boven tafel komt.
Echte verandering vaak begint met rust, richting en een (deel van het) team dat het grotere geheel begrijpt of wil begrijpen. Een gezamenlijk doel creëren.
Verandering is meer ‘landbouw’ dan ‘campagne voeren’.
Je zaait eerst. Pas veel later zie je resultaat. En koester ondertussen wat je gezaaid hebt. En je blijft communiceren hoe het staat met de groei, en wat het einddoel is rond de oogst. En planten die achterblijven, krijgen wat extra aandacht.
Wees eerlijk en duidelijk
Mensen kunnen veel hebben.
Onduidelijkheid of onbetrouwbaarheid wordt op de lange duur niet geaccepteerd.
Een moeilijke boodschap met helderheid en een plan geeft meer vertrouwen dan een mooi verhaal waar niemand in gelooft maar op korte termijn de boel rustig houd. Op een dag is de korte termijn toch afgelopen.
Halve duidelijkheid wordt meestal volledige onrust.
Kom tot de kern van het probleem
Wat mij opvalt in politiek Den Haag?
Er wordt eindeloos gesproken over symptomen.
Veel minder over oorzaken.
Relschoppers. Protesten. Incidenten. Uitzonderingen.
Ze vormen de hoofdmoot van de gesprekken.
Maar zelden gaat het over de vraag:
waar loopt het systeem zelf eigenlijk vast?
Stikstof, landbouw, asiel, Europa.
Symptomen zijn er velen. Oorzaken meestal maar een paar. Als je die weet beet te pakken, kan je echte stappen zetten.
‘Je hebt eerst de oorzaak, die veroorzaakt het probleem.
Vervolgens veroorzaakt het probleem allerlei symptomen’
De enige manier om een probleem duurzaam aan te pakken is bij de werkelijke oorzaak. Al het andere is dweilen met de kraan open.
Hou het simpel
De politiek loopt vast in regels op regels.
En als iets niet werkt?
Dan komt er nóg een regel bij.
Tot niemand meer begrijpt wat de bedoeling ook alweer was.
Complexiteit voelt soms slim.
Maar eenvoud werkt vaak beter.
Compromissen leiden niet altijd tot beweging
Natuurlijk moet je samenwerken en in verbinding blijven.
Maar eindeloos meebewegen uit angst voor spanning, onvrede of te weinig stemmen, levert vaak slappe besluiten op.
Dan krijg je koehandel.
Vage richting.
Half leiderschap.
Soms moet je gewoon ergens voor staan. Ook als niet iedereen applaudisseert.
Dat is je lot als leider. Meelopers voldoende. Afwijkers altijd tekort.
Betrek de teamleden
Leiders die geen contact meer hebben met de het team, gaan vroeg of laat besluiten nemen die logisch lijken op papier…maar nergens landen.
De politiek lijkt soms wat los van het volk.. En de oppositie probeert zieltjes te winnen zodra er onrust is. Hitst de onrust nog een beetje op. En vergroot de symptomen uit maar draagt niet bij aan de kern van het probleem.
Stel je eens voor dat dit jouw organisatie was.
Draagvlak ontstaat niet doordat iedereen het eens is.
Het ontstaat wanneer mensen voelen:
we zijn gehoord,
we worden serieus genomen,
en er wordt helder uitgelegd waarom keuzes gemaakt worden.
Het met elkaar oneens kunnen zijn zonder elkaar kwijt te raken…
dat is misschien wel volwassen leiderschap.
Praten om het praten en vervolgens je eigen besluit doorvoeren (wat je allang wist dat ging gebeuren) leidt tot onvrede. Dat merk je bij het spreekwoordelijke koffiezetapparaat.
En natuurlijk gaat de vergelijking tussen politiek en organisaties ook mank. Echte geloofwaardig leiderschap toont haar resultaten uiteindelijk in of mensen mee gaan in de plannen en bijdragen. Of dat mensen afhaken.
Welke lessen zie jij op dit moment vanuit de politiek voor leiderschap of organisaties?
